{"id":1961,"date":"2021-04-28T08:23:00","date_gmt":"2021-04-28T07:23:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.bdskoop.eus\/?p=1961"},"modified":"2021-04-28T08:23:00","modified_gmt":"2021-04-28T07:23:00","slug":"eraldaketa-fabrika","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bdskoop.eus\/es\/2021\/04\/28\/eraldaketa-fabrika\/","title":{"rendered":"ERALDAKETA FABRIKA"},"content":{"rendered":"\n[et_pb_section fb_built=&#8221;1&#8243; fullwidth=&#8221;on&#8221; custom_padding_last_edited=&#8221;on|phone&#8221; admin_label=&#8221;section&#8221; _builder_version=&#8221;4.7.7&#8243; background_color=&#8221;rgba(255,255,255,0.13)&#8221; background_color_gradient_start=&#8221;rgba(255,255,255,0.15)&#8221; background_color_gradient_overlays_image=&#8221;on&#8221; background_image=&#8221;https:\/\/www.bdskoop.eus\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/koop-fabrika1.jpg&#8221; max_width_tablet=&#8221;&#8221; max_width_phone=&#8221;100%&#8221; max_width_last_edited=&#8221;on|phone&#8221; min_height_tablet=&#8221;&#8221; min_height_phone=&#8221;&#8221; min_height_last_edited=&#8221;on|tablet&#8221; height_tablet=&#8221;&#8221; height_phone=&#8221;&#8221; height_last_edited=&#8221;on|desktop&#8221; custom_padding=&#8221;||||false|false&#8221; custom_padding_tablet=&#8221;0px||0px||false|false&#8221; custom_padding_phone=&#8221;0px||0px||false|false&#8221; background_last_edited=&#8221;on|phone&#8221; use_background_color_gradient_tablet=&#8221;on&#8221; background_color_gradient_start_tablet=&#8221;rgba(0,0,0,0.13)&#8221; background_color_gradient_end_tablet=&#8221;rgba(0,0,0,0.11)&#8221; background_image_tablet=&#8221;https:\/\/www.bdskoop.eus\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/koop-fabrika2.jpg&#8221; background_enable_image_tablet=&#8221;on&#8221; transparent_background=&#8221;on&#8221; title_text_tablet=&#8221;koop-fabrika2&#8243;][et_pb_fullwidth_header title=&#8221;ERALDAKETA FABRIKA&#8221; subhead=&#8221;BEHE BIDASOAKO FORMAZIO ZENTROETAN AGERTU ZENEKOA&#8221; background_overlay_color=&#8221;rgba(0,0,0,0)&#8221; subhead_font_color=&#8221;#c6c6c6&#8243; _builder_version=&#8221;4.7.7&#8243; title_level=&#8221;h3&#8243; title_font=&#8221;Arial||||&#8221; title_text_align=&#8221;center&#8221; title_text_color=&#8221;#8b1e33&#8243; title_font_size=&#8221;55px&#8221; content_text_color=&#8221;#ffffff&#8221; subhead_font=&#8221;Arial||||&#8221; subhead_text_align=&#8221;center&#8221; subhead_text_color=&#8221;#8b1e33&#8243; subhead_font_size=&#8221;22px&#8221; background_color=&#8221;rgba(255,255,255,0)&#8221; parallax=&#8221;on&#8221; parallax_method=&#8221;on&#8221; background_layout=&#8221;light&#8221; custom_margin=&#8221;||||false|false&#8221; custom_padding=&#8221;20vh||20vh||false|false&#8221; custom_padding_tablet=&#8221;5vh||||false|false&#8221; custom_padding_phone=&#8221;4vh||||false|false&#8221; custom_padding_last_edited=&#8221;on|phone&#8221; title_font_size_tablet=&#8221;35px&#8221; title_font_size_phone=&#8221;24px&#8221; title_font_size_last_edited=&#8221;on|phone&#8221; title_text_shadow_style=&#8221;preset2&#8243; title_text_shadow_color=&#8221;rgba(150,150,150,0.58)&#8221; subhead_text_shadow_style=&#8221;preset2&#8243; subhead_text_shadow_color=&#8221;rgba(150,150,150,0.58)&#8221; button_one_text_size__hover_enabled=&#8221;off&#8221; button_two_text_size__hover_enabled=&#8221;off&#8221; button_one_text_color__hover_enabled=&#8221;off&#8221; button_two_text_color__hover_enabled=&#8221;off&#8221; button_one_border_width__hover_enabled=&#8221;off&#8221; button_two_border_width__hover_enabled=&#8221;off&#8221; button_one_border_color__hover_enabled=&#8221;off&#8221; button_two_border_color__hover_enabled=&#8221;off&#8221; button_one_border_radius__hover_enabled=&#8221;off&#8221; button_two_border_radius__hover_enabled=&#8221;off&#8221; button_one_letter_spacing__hover_enabled=&#8221;off&#8221; button_two_letter_spacing__hover_enabled=&#8221;off&#8221; button_one_bg_color__hover_enabled=&#8221;off&#8221; button_two_bg_color__hover_enabled=&#8221;off&#8221;][\/et_pb_fullwidth_header][\/et_pb_section][et_pb_section fb_built=&#8221;1&#8243; disabled_on=&#8221;off|off|&#8221; _builder_version=&#8221;4.7.4&#8243;][et_pb_row column_structure=&#8221;3_4,1_4&#8243; custom_padding_last_edited=&#8221;on|phone&#8221; disabled_on=&#8221;off|off|&#8221; _builder_version=&#8221;4.7.4&#8243; background_size=&#8221;initial&#8221; background_position=&#8221;top_left&#8221; background_repeat=&#8221;repeat&#8221; custom_margin=&#8221;|auto||auto|false|false&#8221; custom_padding=&#8221;0px|0px||0px||&#8221; custom_padding_tablet=&#8221;0px|0px||0px||&#8221; custom_padding_phone=&#8221;0px|0px||0px||&#8221;][et_pb_column type=&#8221;3_4&#8243; _builder_version=&#8221;3.25&#8243; custom_padding=&#8221;|||&#8221; custom_padding__hover=&#8221;|||&#8221;][et_pb_text _builder_version=&#8221;4.7.7&#8243;]<p style=\"text-align: justify;\" align=\"justify\"><span style=\"font-size: 14pt;\"><strong>TESTUA: IKER EIZAGIRRE<br \/><\/strong><\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\" align=\"justify\"><span style=\"font-size: 14pt;\"><em>\u201cForma zaitezte, zuen adimen guztiaren beharra izango baitugu. Mugi zaitezte, zuen gogo eta pasio guztia beharrezkoa izango baita. Antolatu, zuen indar guztiaren beharra izango baitugu\u201d<br \/>(Antonio Gramsci, 1919)<\/em><\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\" align=\"justify\"><span style=\"font-size: 14pt;\"><strong>Eraldaketa Fabrika programa<\/strong>, Behe Bidasoako behar ekonomikoak identifikatu eta horiei erantzun kolektiboak emateko sortu den programa da. Ez da beraz \u201cekintzailetza programa\u201d bat: <strong>Eskualdean indarrean den garapen ereduaren inguruko hausnarketa zabal bat da eta hau klabe aurrerakoietan eraldatzeko iniziatiba kooperatiboen faktoria<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\" align=\"justify\"><span style=\"font-size: 14pt;\"><strong>Fabrikako hausnarketaren ari mutur bati jarraiki iritsi ginen institutuetara<\/strong>. Lekuz kanpo akaso? Ekonomia, kapitalismoa, kooperatibak, zibilizazio krisia, ekonomia solidarioa&#8230; interes gabeko termino konplexuegiak <strong>Plaiaundi<\/strong> edota <strong>La Salle<\/strong>-ko gazteentzako? Ezta gutxiago ere. Izan ere, ekonomia, soilik, adituen eremu jotzea, hiritarrak honen inguruko eztabaidetatik kanporatzeko estrategia baina ez da. Ekonomia gure egunerokoa baita, eta gure egunerokoaz badakigu zer edo zer.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\" align=\"justify\"><span style=\"font-size: 14pt;\">Batxilergo zein Lanbide Heziketako ikasleekin ekonomiaren zentzuaz aritzen gara Eraldaketa Fabrikak ikasgeletan lekua egiten duenean : Zerri esaten diogu ekonomia? Zertarako hainbeste ordu formatzen? Zergatik egiten dugu oro-har horrenbeste lan? Zertarako? Zeinentzako? Zer ondorio ditu gure antolaketa ekonomikoak ekonomian, naturan, eredu sozialean eta gure osasun psiko-sozialean? Nola egin genezake, ditugun behar espiritual eta materialak asetzeko baina planeta suntsitu gabe? Nola egin lana, enplegua, esperientzia alienatzaile eta trakets bat izan ez dadin eta garapen kolektiborako bitarteko bihurtzeko? Nola antolatu dezakegu lana, geure burua engranaje ekonomikoaren pieza huts ez bilakatu eta agentzia edukitzeko? Nola subjektu izaten jarraitu eta ez ugazaba batek \u201cenplegatzen duen\u201d objektu bilakatu? Nola prestatu dezakegu guzti hau gure ikasketa prozesuan? Ba al ditugu erreferentzia egingarriak? Nola? Non daude lana eta ekonomia beste modu batez ulertu eta bizitzeko egitasmoak gure eskualdean? Non lagun gaitzaketen aliantza eta ekosistema eraldatzaileak?<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\" align=\"justify\"><span style=\"font-size: 14pt;\">Galdera horiek denek gure garaian azkartzen ari diren krisi anitz eta sakonetara garamatzate: Krisi klimatikotik, zaintzen krisira, baliabide naturalen agortzetik, krisi ekonomiko amaigabera (zenbait ikaslek krisi ez den egoerarik ez dute apenas gogorazten jada). Esplotaziotik, aberastasun banaketaren desoreka basatira. <strong>Guzti honek kapitalismoaren erreforma aukerez eztabaidatzera garamatza<\/strong>. Azken aukera honen bueltan duda asko daude. Marka bezala bederen \u201ckapitalismoak\u201d ez du babes handirik ikas-geletan. <\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\" align=\"justify\"><span style=\"font-size: 14pt;\"><strong>Arazotik, alternatibetara<\/strong>. Edo hobe esanda alternatibek eduki beharreko zenbait ezaugarri plazaratzera. Gure kasuan, lurralde eredu pos-kapitalista baterako, enpresek bere egin beharko lituzketen 9 ezaugarri proposatzen ditugu ikasgelan: Kolektiboa, Auto-Eratu eta Demokratikoa, Bideragarria, Bizigarria, Lurraldean Sustraitua, Eraldatzeko bokazioa duena, Hezitzailea, Dibertsifikatua eta Lanaren Burujabetzan oinarritua izango dena. Begi bistakoa: \u201cBeste\u201d eredu sozio-ekonomiko hori nahi badugu, ezinbestean beste enpresa eta jabetza ereduak indartu behar ditugu. Nahiz eta tarteka kontsumitzaile izan, ikasle gehienek argi dute: Amazon ereduarekin zuloa sakondu besterik ez dugu egiten.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\" align=\"justify\"><span style=\"font-size: 14pt;\">Hor agertzen zaizkigu <strong>Ekonomia Sozial Eraldatzailea mugimendu ekonomiko-politiko gisa<\/strong>. Ekonomia Sozialaren familia handiaren barruan ere <strong>Kooperatibismoa<\/strong>. Kooperazioa duena harreman ekonomikoetarako printzipio, kooperatiba forma juridiko eta kooperatibismoa mugimendu sozio-ekonomiko. Zergatik mugimendu? 1895. urtetik hona, oinarrizko 7 printzipio komunean dituen errealitate sozial zabala delako kooperatibismoa: Atxikimendu libre eta borondatezkoa, kudeaketa demokratikoa, langileen parte hartze ekonomikoa, autonomia eta independentzia, langileen formazio\/heziketarekin konpromisoa, kooperatiba arteko elkar-lana eta komunitatearekiko konpromisoa. Egun Nazioarteko Aliantza Kooperatiboaren baitan ideia hauek praktikatzen dituzten 800 milioi pertsona daude 89 herrialde ezberdinetan. Kapitalismoa gainditu ez badugu ere, bada zerbait.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\" align=\"justify\"><span style=\"font-size: 14pt;\">\u201cMundu mailan\u201d ez ezik, kooperatibismoak badu tokian tokiko historia. Garrantzitsua Euskal Herriaren kasuan.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\" align=\"justify\"><span style=\"font-size: 14pt;\">\u201cArrasateko esperientzia\u201d ezaguna alde batera utzita oraingoz, Eibar-ko Alfa enpresaren egoeran jartzen ditugu ikasleak (1920): \u201cLangile asanbladan zaudete eta erabaki behar duzue, enpresa kapitalizatzeko kanpo inbertsore baten baldintzak edo langileok erosi eta kooperatibizatu\u201d. Uste baino eztabaida gehiago gehienetan, aurretik esandakoa nonbaiten gorde dutenaren seinale. Bozka momentua&#8230; Txirrriiiiiiiiiiiiiiina!. <strong>Ozta ozta, azken unean baina kooperatibismoa beti garaile<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\" align=\"justify\"><span style=\"font-size: 14pt;\">Oraindik ere eztabaidan eta, gure mundu aldrebes honetan ozta-ozta irabazten badio ere kooperazioak lehiari, elkar-laguntzaren aldekoak gero eta gehiago gara. <strong>Ikasgeletan ezinegona nabarikoa da nahiz eta askotan hori nola bideratu jakitea zaila den<\/strong>. Hutsune horretan izan dezake zentzua saioak; eraldaketarako itsas argi gisa, bide horretan dute zentzua Eraldaketa Fabrikak eta BDSKoop-ek. Hori da gure itxaropena. Akaso saioek utzi dute ezinegon bat, beharbada denborarekin masa kritiko bilakatuko dena. Eta apika, zeinek daki, erein eta erein, agortzen ari den bizitzaren aurkako sistema honek \u201ccrack\u201d egiten duenean beste behin ere, lurralde bezala prest egongo gara jada errealitate bat den beste ekonomia hori orokortzeko. Prest eredua eraldatu eta bizitza eta natura erdigunean jarriko dituen ehun ekonomiko sakonki demokratiko bat artikulatzeko. <strong>Gertu ekonomia berriz ere bizitzaren mesedetan jarri eta oparotasun orokortuaren garaian murgiltzeko<\/strong>.<\/span><\/p>[\/et_pb_text][\/et_pb_column][et_pb_column type=&#8221;1_4&#8243; _builder_version=&#8221;3.25&#8243; custom_padding=&#8221;|||&#8221; custom_padding__hover=&#8221;|||&#8221;][et_pb_sidebar _builder_version=&#8221;4.4.3&#8243; custom_margin=&#8221;|-54px||||&#8221;][\/et_pb_sidebar][\/et_pb_column][\/et_pb_row][et_pb_row _builder_version=&#8221;4.9.3&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; background_color=&#8221;#f23e26&#8243; width=&#8221;40%&#8221; width_tablet=&#8221;&#8221; width_phone=&#8221;100%&#8221; width_last_edited=&#8221;on|phone&#8221; custom_padding=&#8221;||1px|||&#8221;][et_pb_column type=&#8221;4_4&#8243; _builder_version=&#8221;4.9.3&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221;][et_pb_text _builder_version=&#8221;4.9.3&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; header_4_text_color=&#8221;#FFFFFF&#8221; background_color=&#8221;RGBA(0,0,0,0)&#8221; custom_padding=&#8221;20px||||false|false&#8221;]<h4 style=\"text-align: center;\">EKINTZAILETZA SOZIALERAKO IRIZPIDEAK<\/h4>[\/et_pb_text][\/et_pb_column][\/et_pb_row][et_pb_row column_structure=&#8221;1_3,1_3,1_3&#8243; make_equal=&#8221;on&#8221; _builder_version=&#8221;4.9.3&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; background_color=&#8221;#f23e26&#8243; width=&#8221;40%&#8221; width_tablet=&#8221;&#8221; width_phone=&#8221;100%&#8221; width_last_edited=&#8221;on|phone&#8221; module_alignment=&#8221;center&#8221; custom_margin=&#8221;||||false|false&#8221; custom_padding=&#8221;|20px||20px|false|false&#8221;][et_pb_column type=&#8221;1_3&#8243; _builder_version=&#8221;4.9.3&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221;][et_pb_blurb title=&#8221;KOLEKTIBOA&#8221; image=&#8221;https:\/\/www.bdskoop.eus\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/pngtree-outline-people-icon-png-image_1869912-e1618323330233.png&#8221; image_max_width=&#8221;30%&#8221; _builder_version=&#8221;4.9.3&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; header_text_align=&#8221;center&#8221; header_text_color=&#8221;#FFFFFF&#8221;][\/et_pb_blurb][et_pb_blurb title=&#8221;AUTOERATUA&#8221; image=&#8221;https:\/\/www.bdskoop.eus\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/Dialogue.png&#8221; image_max_width=&#8221;30%&#8221; _builder_version=&#8221;4.9.3&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; header_text_align=&#8221;center&#8221; header_text_color=&#8221;#FFFFFF&#8221; body_text_color=&#8221;#FFFFFF&#8221; background_layout=&#8221;dark&#8221;]<h4 style=\"text-align: center;\">DEMOKRATIKOA<\/h4>[\/et_pb_blurb][et_pb_blurb title=&#8221;HEZITZAILEA&#8221; image=&#8221;https:\/\/www.bdskoop.eus\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/pLANT.png&#8221; image_max_width=&#8221;30%&#8221; _builder_version=&#8221;4.9.3&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; header_text_align=&#8221;center&#8221; header_text_color=&#8221;#FFFFFF&#8221;][\/et_pb_blurb][\/et_pb_column][et_pb_column type=&#8221;1_3&#8243; _builder_version=&#8221;4.9.3&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221;][et_pb_blurb title=&#8221;BIZIGARRIA&#8221; image=&#8221;https:\/\/www.bdskoop.eus\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/hEART2.png&#8221; image_max_width=&#8221;25%&#8221; _builder_version=&#8221;4.9.3&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; header_text_align=&#8221;center&#8221; header_text_color=&#8221;#FFFFFF&#8221; custom_margin=&#8221;||||false|false&#8221;][\/et_pb_blurb][et_pb_blurb title=&#8221;SUSTRAITUA&#8221; image=&#8221;https:\/\/www.bdskoop.eus\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/NET2.png&#8221; image_max_width=&#8221;30%&#8221; _builder_version=&#8221;4.9.3&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; header_text_align=&#8221;center&#8221; header_text_color=&#8221;#FFFFFF&#8221; background_layout=&#8221;dark&#8221;]<h4 style=\"text-align: center;\">SARETUA<\/h4>[\/et_pb_blurb][et_pb_blurb title=&#8221;DIBERTSIFIKATUA&#8221; image=&#8221;https:\/\/www.bdskoop.eus\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/aRROW.png&#8221; image_max_width=&#8221;30%&#8221; _builder_version=&#8221;4.9.3&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; header_text_align=&#8221;center&#8221; header_text_color=&#8221;#FFFFFF&#8221;][\/et_pb_blurb][\/et_pb_column][et_pb_column type=&#8221;1_3&#8243; _builder_version=&#8221;4.9.3&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221;][et_pb_blurb title=&#8221;ERALDATZAILEA&#8221; image=&#8221;https:\/\/www.bdskoop.eus\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/ERALDATZAILEA5.png&#8221; image_max_width=&#8221;36%&#8221; _builder_version=&#8221;4.9.3&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; header_text_align=&#8221;center&#8221; header_text_color=&#8221;#FFFFFF&#8221;][\/et_pb_blurb][et_pb_blurb title=&#8221;LANAREN&#8221; image=&#8221;https:\/\/www.bdskoop.eus\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/uKABIL.png&#8221; image_max_width=&#8221;30%&#8221; _builder_version=&#8221;4.9.3&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; header_text_align=&#8221;center&#8221; header_text_color=&#8221;#FFFFFF&#8221; background_layout=&#8221;dark&#8221;]<h4 style=\"text-align: center;\">BURUJABETZA<\/h4>[\/et_pb_blurb][et_pb_blurb title=&#8221;BIDERAGARRIA&#8221; image=&#8221;https:\/\/www.bdskoop.eus\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/bIKE-1.png&#8221; image_max_width=&#8221;38%&#8221; _builder_version=&#8221;4.9.3&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; header_text_align=&#8221;center&#8221; header_text_color=&#8221;#FFFFFF&#8221;][\/et_pb_blurb][\/et_pb_column][\/et_pb_row][\/et_pb_section]\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Eraldaketa Fabrika programa, Behe Bidasoako  behar ekonomikoak identifikatu eta horiei erantzun kolektiboak emateko sortu den programa da. Ez da beraz \u201cekintzailetza programa\u201d bat.<\/p>","protected":false},"author":2,"featured_media":1973,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_et_pb_use_builder":"on","_et_pb_old_content":"","_et_gb_content_width":"2880","footnotes":""},"categories":[9],"tags":[15,43,22,27],"class_list":["post-1961","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-orokorra","tag-bds-koop","tag-eraldaketa-fabrika","tag-ese","tag-kooperatiba"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bdskoop.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1961","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/bdskoop.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bdskoop.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bdskoop.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bdskoop.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1961"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/bdskoop.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1961\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bdskoop.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1973"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bdskoop.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1961"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bdskoop.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1961"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bdskoop.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1961"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}